پیوند ها






موقعیت تاریخی

تاريخ پيدايـــش و شكل گيري ساوه درهاله اي از ابهـــام است.عـــده اي پيــدايش آن را به روزگاركيخسرو نسبت داده اند وگاهي نقل ماركوپولو راآورده اند كه سه روحاني ساوجي بشارت دهنده تولدمسيح(ع) بوده اند.گروهي ازمورخان مانند محمدبن جريرطبري درتاريخ الرسل و الملوك به نقل ازهاني محزوني ، لرزيدن ايوان كسري،خاموشي گرفتن آتش پارسيان و خشك شدن درياچه ساوه را ازمبشرات تولد حضرت رسول اكرم(ص)ذكركرده است همچنين ورود حضرت معصومه (س) به ساوه درسفرشان به سوي خراسان و بيمارشدن ايشان درساوه از شمار نخستين رويدادهايي مي باشد كه ازدوران اسلامي درباره اين شهربه مارسيده است.

ساوه دردوران اسلامي ازاواخر قرن دوم تا چهارم دركليه متون جغرافيا نويسان اسلامي حضوردارد و ازآن به عنوان شهري با اهميت كه درمسيراتصال دونقطه اصلي ازشاهراه خراسان(جاده ابريشم) قراردارد و ري را به همدان متصل مي كند يادشده است.ارتباط مسيرشمالي-جنوبـي فلات مركزي ايــران از طــريق ساوه سبب مي شود تا اين نقطه بعنـوان چهار را ه ارتباطي دنياي قديم نقش پذيرد و جايگاه حوادث تاريخي فراوان گردد.

دركتاب ساوه نامه مقاله اي تحت عنوان سه دانشمندساوجي درج گرديده است كه درآن به معرفي اين اشخاص پرداخته است.ابوسعيد(سع)منصوربن حسين آوي فقيه و تاريخ نگار و دولتمرد امامي مذهب نامداردراوايل قرن پنجم كه اشعاري نيزبه زبان عربي ازاو به صورت پراكنده ودرمنابع مختلف موجود است وابوطاهرخاتوني شاعرو نويسنده متوفي به سال پانصد و بیست قمري كه كتابخانه اي را درساوه بنا نهاد كه درآثارالبلادآن را دررديف يكي از بزرگترين كتابخانه ها ي جهان آن روز آورده اند و به گفته ياقوت حموي در«معجم البلدان» مقارن سالهاي حمله مغول به شهرساوه(ششصد و هفده هجري قمري) قوم مغول آن را سوزاندند و حكيم ابن سهلان ساوجي كه ازشاگردان حكيم عمرخيام نيشابوري بود و درساوه به امرقضاوت پرداخته وكتابها و تصانيف او نيز پس از مرگش يك جادركتابخانه اش درساوه به آتش كشيده شد و همچنين بزرگاني چون ميرزا ابوالفضل ساوجي كه درزمان قاجاريه مي زيسته و مولف نامه «نامه دانشوران » مي باشد و همچنین حسين بن روح نوبختي از نواب اربعه حضرت ولي عصر(عج)درعصرغيبت صغري از مردم آوه بوده و با زبان آوه اي فصيح سخن مي گفته است.

درفاصله دوقرن به مرور زمان ويرانيهاي ناشي از حمله چنگيز وايلخان تيمورمرمت گرديد و به واسطه واقع شدن برسرشاهراههاي ايران دوباره رونق يافت.بويژه راهي كه سلطانيه مركز ايلخانان را به قم و اصفهان وري و كاشان مي پيوست.

حمدالله مستوفي درباره ساوه چنين نوشته است:«دراول درآن زمين بحيره(درياچه)بوده و درشب ولادت رسول اكرم(ص) آب آن به زمين فروشد وآن از مشروبات بوده است وبرآن زمين شهري ساختند.»باني آن معلوم نيست و درحمله مغولها باروي آن دچارخرابي شدوخواجه ظهيرالدين علي بن ملك شرف الدين ساوجي آن راعمارت نمود،هوايش به گرمي مايل است و آبش از رودخانه مزدقان و قنوات مشروب مي شود.

شهرستان ساوه صد شصت و سه مسجد دارد كه چهل و پنج مسجد درشهر و مابقي دربخش نوبران ، پنجاه و هشت باب و دربخش مركزي ، شصت باب بناشده است و در بیست و شش مسجد آن كانونهاي فرهنگي هنري با مجوز رسمي از وزارت فرهنگ و ارشاداسلامي درحال فعاليت مي باشنــد.تاريخچه و آثارباستاني و بناهاي مذهبي شهــربه دوران پيش ازاسلام نيــزمربوط مي گردد ، ازجمله:

بناي مسجد جامع ساوه كه درانتهاي خيابان سلمان ساوجي واقع است يكي ازآثارارزشمندقرون قبل از اسلام و يا قرون اوليه اسلامي و دوران صفوي است كه گنجينه اي ازهنرمعماري،نقاشي،كاشي كاري و گچبري مي باشد كه وقوف برجزئيات اين بناي عظيم نياز به بررسي و كاوش هاي دقيق اهل فن دارد و اين مسجد مجلل و با شكوه مشتمل بريك صحن و گنبددرجنوب،دو ايوان و يك مناره و چند شبستان و محراب هاي متعدد قديمي با خطوط كوفي و دو مين محراب از دوره صفوي باخط ثلث است.

اين بنا داراي شبستان ها و دهليـــزهاي زيباي آجري است كه هــرچشمه به عــرض 5/3 و طول بیست متــرمي باشد.وهمگي آنها به جز دوچشمه شرقي ميان آن با چشمه دوم داراي صفحه گچبري شده است واز آثار قرن ششم و عصرسلاجقه به شمار مي رودومحراب آن داراي كتيبه هاي متعدد عمودي و افقي مي باشد كه سه جانب آن را فرا گرفته است و روي آن به خط ثلث و كوفي سوره هايي ا ز قرآن كريم چون سوره شريفه قدر،اخلاص و جمعه گچبري شده است.

و درضلع غربي ميان شبستانهاي اين بنا ايوان با شكوه و رفيعي قرارداردودرهرجانب اين ايوان حجره اي با درگاه تنگ و كوتاه نمودار است وهمچنين به نظرمي رسد كه اين حجره ها جايگاه اعتكاف و منزلگاه كساني بوده است كه خسته ازگردراه وسفر مي رسند و شبي را درجوار اين مسجد عظيم به صبح مي رساندند.

درگوشه شمال شرقي وبيرون از چهارديواري مسجدجامع ساوه مناره اي رفيع وتماما" از آجرازآثاردوره سلجوقي قراردارد كه قسمت پايين آن ساده و قسمتهاي بالاي آن با نقوش آجـــري تزئين گرديده و به نظر مي رسد قسمت زيادي از مناره مذكورتخريب شده ياريزش كرده است.

اما درحال حاضرآنچه باقي مانـــده مناره اي است درحدود چهارده مترارتفاع و 5/3 مترقطــر،مناره مزبور داراي راه پله اي مارپيچ است و حدودا" از مدخل راه پله به بالا آراسته به نقوش متنوع و برجسته آجري و سه كتيبه به خط كوفي برجسته آجري به طور گلوبند است كه كتيبه پائيني از حروف ميان تهي چيده شده است.

درضلع شمالي ميدان قديمي ساوه(ميدان انقلاب)مسجدي قراردارد كه آن را مسجد قرمز گويند.احتمالا" وجه تسميه اش ماخوذ از تزئينات و كتيبه هاي قرمزرنگي است كه دراين مسجد به كاررفته،بناي اين مسجد مشتمل برگنبدي ساده و آجري،يك گلدسته وسه رواق،چند ايوان ويك مسجد جديدالتاسيس درجوار آن مي باشد.

اين مسجد را مي توان اساسا" ازبناهاي دوره سلجوقي دانست اما آنچه بيش از همه دراين مسجد جلب توجه مي كند محراب زيبا و با ارزشي است كه مزين به چند كتيبه گچبري همراه بانقاشي و پوشش تزئين يافته به مقرنس گچي مي باشدكه درون خلاهاي آن نيز نقاشي رنگين است. اين محراب داراي سه كتيبه به خط ثلث و كوفي به رنگ سفيد و زرشكي است كه به صورت عمودي و افقي ديده مي شود.

ازديگر نشانه هاي با ارزش مسجد قرمز يا مسجد انقلاب مناره اي يا ماذنه زيبايي مي باشد كه تماماازآجرساخته شده و از آثارقرن پنجم وعهدسلجوقيان مي باشد كه تاريخ چهار صد و پنجاه و سه برروي آن ثبت گرديده بناي مذكور درفهرست آثار ملي ايران ثبت گرديده است.

امامزاده سید اسحاق 

بناي امام زاده سيداسحاق درشرق ساوه و درابتداي جاده آسفالته ساوه به قم قراردارد. دراين امام زده سلطان سيداسحاق ازنوادگان امام موسي كاظم (ع) مدفون مي باشد. بنا داراي بقعه اي برج ماننداست و سبك ساختمان آن مانند عصر سلجوقيان درنيمه قرن هفتم است.

درعصرصفويه نقشه گنبد به صورت كنوني درآمده است و قاعده گنبد از داخل و خارج برج به صورت هشت تركي درآمده است. اين گنبدبه سبك عصرخود در آغاز ساختمان عاري از بيوتات كنوني بوده و به مرور درعصر صفويه ايوان ها و صحن به آن افزوده شده دهانه بقعه شش و ارتفاع آن دوازده مترمي باشد و داراي سه درگاه كوتاه بوده است كه درگاه جلوي آن را مسدود ساخته و به محراب تبديل كرده اند واينك داراي دو دردرگاه شرقي وشمالي است كه جلو هريك هم ايواني افزوده شده است. اهميت اين بنابه علت آجرها و كاشي هاي فيروزه اي روي مقبره است كه داراي خطوط عالي است روي يك قطعه كاشي نيزتاريخ ششصد و هفتاد و شش هجري ديده مي شود.

اين بنا داراي محرابي مزين از كاشي و گچبري با نقوش رنگي كه فاقد كتيبه است مي باشد. درميان بقعه امامزاده ضريحي است چوبي و مشبك و درون آن مرقدي است از پنج جهت آراسته به كاشي هاي خشتي مربع مستطيلي كه داراي ارزش تاريخي است. بناي نامبرده شده يكي از اماكن مقدس و مذهبي شهرستان ساوه مي باشد. ازديگربناها و آثارباستاني شهرستان كه ابنيه تاريخي و صنعت توريسم شهر را تشكيل مي دهد دویست و بیست و هشت اثرباستاني را درشهرستان شناسايي يا به ثبت رسانده و نمونه اي از آن ها را توضيح و بقيه به اختصارعبارتنداز:

كاروان سراي باغشيخ ، سدشاه عباس(سدغدير) ، كاروانسراهاي ديگرشهرستان ، آب انبارها ، امامزاده ها و بقعه ها(بقعه پيغمبراشموئيل) - آرامگاهها - دالان حاج ملك – پل تاريخي سرخده - قلعه آردمين - قيزقلعه - گنبدچهارسوق - غاركوه شاپسند ساوه مي باشد.

حدیث روز

امام صادق علیه السلام : مَن ساءَ خُلُقُهُ عَذَّبَ نَفسَهُ؛ هر كه بد اخلاق باشد، خود را شكنجه دهد. گزیده تحف العقول، ح196

اوقات شرعی

روزنامه های کشور

درباره ما

مرکز ارائه قالب های فارسی جوملا و ارائه بسته های آمزش طراحی سایت

جدیدترین اخبار

Please publish modules in offcanvas position.